Premia świąteczna - jakie są zasady wypłacania

Autor: Zespół redakcyjny Indeed

Opublikowano 11 listopada 2021

W skład zespołu redakcyjnego Indeed wchodzą różni i utalentowani autorzy, analitycy eksperci. Wykorzystują oni dane Indeed, aby dostarczać użyteczne wskazówki, które pomagają w rozwoju kariery.

Premia świąteczna przyznawana jest pracownikom w okresie Bożego Narodzenia albo Wielkanocy. Okres świąt to czas kojarzony z podniosłą atmosferą, rodzinnymi spotkaniami i wspólnym biesiadowaniem. Niestety wiąże się również z większą ilością pracy i wydatków. Wielu pracodawców wybiera właśnie ten moment na obdarowanie pracownika. W ten sposób firmy uczestniczą w pielęgnowaniu świątecznych tradycji, integrują oraz, w miarę możliwości, wspierają pracowników. Choć taka forma finansowego wsparcia pracownika nie jest obowiązkiem pracodawcy, stała się ona normą i funkcjonuje w większości przedsiębiorstw.

Z poniższego artykułu dowiesz się, na jakich zasadach wypłacana jest premia świąteczna, jaką może przyjąć formę i od czego zależy jej wysokość.

Możliwość, nie obowiązek

Premia świąteczna to forma wsparcia, którą pracodawca może, ale nie musi wypłacić. Wyjątek stanowi sytuacja, w której zapis o konieczności przyznawania premii świątecznej znalazł się w umowie o pracę, czy w wewnętrznym regulaminie. Wtedy premia świąteczna Ci się po prostu należy i jest przyznawana według z góry określonych zasad.

Premia świąteczna rodzaje

Wysokość premii świątecznych waha się zazwyczaj od 100 zł do 1000 zł. To, w jakiej formie i wysokości pracownicy otrzymają dodatek świąteczny, zależy głównie od kondycji finansowej przedsiębiorstwa oraz przyjętych w nim zwyczajów. Do najbardziej popularnych należą:

  • premia pieniężna,

  • bony świąteczne,

  • karty upominkowe,

  • kosze podarunkowe z artykułami spożywczymi.

Na najwyższe i najpewniejsze profity w tym zakresie mogą liczyć pracownicy dużych, prężnie działających firm i pracownicy sfery budżetowej. Premia świąteczna w firmach, urzędach i organizacjach finansowanych bezpośrednio lub pośrednio z budżetu państwa jest silnie zakorzenioną tradycją. Zasady jej przyznawania regulują konkretne zapisy zawarte w wewnętrznych dokumentach placówek.

Jakie funkcje pełni premia świąteczna?

Premia świąteczna pełni przede wszystkim funkcję motywacyjną oraz psychologiczną. Jest wyrazem dbałości o pracownika. Sprawia, że pracownik czuje się doceniony i jest mu po prostu miło. Takie gesty wzmacniają poczucie więzi z firmą. Jeśli jesteś pracodawcą i możesz sobie pozwolić, żeby w tym szczególnym czasie obdarować pracownika, z pewnością sprawisz, że poczuje się on kimś ważnym dla firmy.

Warto pamiętać, że czasami premia świąteczne odniesie skutek przeciwny do oczekiwanego. Zamiast zwiększać motywację pracownika, przyczyni się do pojawienia się frustracji lub jej zwiększenia. Najczęstszą przyczyną takiej sytuacji jest subiektywne poczucie, że przyznana premia jest zbyt mała, albo też prezent jest niepotrzebny lub nieprzemyślany. Dzieje się tak zazwyczaj wtedy, gdy występują problemy komunikacyjne pomiędzy pracodawcą a pracownikami. W każdym przypadku warto jasno komunikować zasady obliczania i przyznawania premii świątecznej tak, aby pracownicy mieli świadomość, dlaczego otrzymali akurat taką, a nie inną kwotę.

Premia świąteczna źródła finansowania

Istnieją dwa główne źródła finansowania premii świątecznych. Pierwsze z nich to środki pochodzące z obrotów generowanych przez zakład pracy, drugie to Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych. Aby dodatki świąteczne mogły być sfinansowane z ZFŚS muszą zostać spełnione 2 główne warunki:

  • w przepisach regulujących korzystanie ze środków ZFŚS musi się znaleźć zapis pozwalający na finansowanie tego typu wsparcia;

  • wysokość przyznawanego świadczenia musi być uzależniona od sytuacji życiowej, rodzinnej i materialnej pracownika.

Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych

Utworzenie Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych (ZFŚS) jest obowiązkowe dla pracodawców prywatnych, którzy w przeliczeniu na pełne etaty zatrudniają co najmniej 50 pracowników, oraz jednostek budżetowych bądź samorządowych bez względu na liczbę pracowników. Pracodawca zatrudniający w przeliczeniu na pełne etaty więcej niż 20, ale mniej niż 50 pracowników, nie musi prowadzić ZFŚS, ale powinien ten fakt z nimi uzgodnić. Pieniądze z ZFŚS są przechowywane na osobnym rachunku bankowym, a decyzje co do sposobu ich wykorzystywania podejmuje pracodawca. Generalną zasadą jest, że powinny one być przeznaczane na cele socjalne.

Szczegółowe zasady tworzenia Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych reguluje Ustawa z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych.

Premia świąteczna — opodatkowanie

Każde dodatkowe wynagrodzenie dla pracownika stanowi jego przychód i podlega opodatkowaniu zgodnie z zasadami określonymi w przepisach podatkowych. Do wynagrodzenia wliczają się wszelkie wypłaty finansowe, rzeczowe, premie, nagrody, ekwiwalenty oraz inne dodatki. Premie świąteczne również podlegają opodatkowaniu.

Przedsiębiorcy zatrudniający do 50 osób, których firmy nie posiadają Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych, finansują premie świąteczne ze środków pochodzących z obrotów firmy i muszą rozliczyć podatki od każdego dodatku przyznanego pracownikowi. W nieco lepszej sytuacji są przedsiębiorstwa posiadające fundusz świadczeń socjalnych. Niektóre formy wspierania pracowników mogą zostać sfinansowane właśnie z zasobów tego funduszu.

Premia gotówkowa lub karta podarunkowa

Dodatkowa wypłata środków na rzecz pracownika jest uznawana za jego przychód i podlega opodatkowaniu. Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, Dz.U. 1991 nr 80 poz. 350 zawiera jednak wyłączenie mówiące o tym, że opodatkowaniu nie podlegają świadczenia wypłacane ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. Zwolnienie obejmuje premie, których łączna wysokość w danym roku nie przekroczyła 380 zł. Warunkiem uprawniającym do skorzystania z tego zwolnienia, jest przyznanie premii zgodnie z zasadami korzystania z ZFŚS. Podstawowym wyznacznikiem jest kryterium socjalne. Oznacza to, że wysokość premii powinna być uzależniona od sytuacji osobistej pracownika. Nie każdy dostanie zatem tyle samo.

Bon towarowy lub na usługi

Pracodawcy czasami obdarowują swoich pracowników bonami. W ramach takiego bonu pracownik może zrobić dowolne zakupy w wyznaczonym sklepie lub skorzystać z określonej usługi, na przykład wizyty u kosmetyczki. Należy jednak pamiętać o tym, że ta forma prezentu nie podlega żadnym zwolnieniom i jest w pełni opodatkowana. W przypadku bonów za podstawę opodatkowania przyjęta zostanie jego wartość wyrażona w złotówkach.

Prezent rzeczowy lub paczka świąteczna

Częstą praktyką jest obdarowywanie pracowników koszami prezentowymi, w skład których wchodzą np. świąteczne słodkości. Wydatki poniesione na tego typu prezenty mogą zostać potraktowane jako koszt uzyskania przychodu. Ich wartość podlega również opodatkowaniu.

Ta forma premii świątecznej jest często wybierana przez pracodawców w sytuacji, gdy bonus wyrażony w pieniądzu nie będzie spełniać w jego ocenie funkcji motywującej. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy wysokość premii jest stosunkowo niska.

Nie zapomnij o najważniejszym

Premia świąteczna ma za zadanie przede wszystkim zmotywować pracownika, zwiększyć jego zaangażowanie w pracę oraz pokazać, że pracodawca docenia codzienne wysiłki. Warto o tym pamiętać, zarówno planując przyznanie premii, jak i ją otrzymując.

Odkryj więcej artykułów

  • Terapeuta zajęciowy – zarobki i specyfika zawodu
  • Ile zarabia leśniczy?
  • Zarobki merchandisera, obowiązki i predyspozycje
  • Źle naliczone wynagrodzenie
  • Ile zarabia okulista?
  • Podwyżka po okresie próbnym i nie tylko
  • Kontroler ruchu lotniczego: zarobki i inne aspekty zawodu
  • Wynagrodzenie za pracę w soboty i niedziele
  • Komu przysługuje dodatek do emerytury za dłuższą pracę?
  • Czym jest nagroda uznaniowa?
  • Fundusz pracy a urlop macierzyński
  • Zarobki kosmetyczki i specyfika branży