Ile zarabia tłumacz przysięgły?

Autor: Zespół redakcyjny Indeed

Opublikowano 4 listopada 2021

W skład zespołu redakcyjnego Indeed wchodzą różni i utalentowani autorzy, analitycy eksperci. Wykorzystują oni dane Indeed, aby dostarczać użyteczne wskazówki, które pomagają w rozwoju kariery.

Tłumacz przysięgły uznawany jest za urzędnika państwowego, co oznacza, że ma szczególną rolę do odegrania. Nie każda osoba, która dobrze zna język, ma tytuł magistra filologii bądź jest native speakerem, może wypełniać zadania w tej branży. Czym zajmuje się i ile zarabia tłumacz przysięgły? Oto odpowiedzi na najważniejsze pytania.

Kim jest tłumacz przysięgły?

Tłumacz przysięgły to osoba zaufania publicznego, która zajmuje się tłumaczeniem specjalnego rodzaju dokumentów. Należą do nich pisma procesowe, dokumenty policyjne, akty prawne, akty śmierci i urodzin. Uwierzytelnia zagraniczne pisma oraz potwierdza ich zgodność z oryginałem. Oprócz tego osoba posiadająca tytuł tłumacza przysięgłego pomaga w czasie rozpraw sądowych, kiedy świadkowie nie znają języka polskiego, bądź świadczy usługi na rzecz policji przy prowadzeniu śledztwa. Zadania tego typu tłumacze przysięgli wykonują z powołania. Oznacza to, że jeśli nie mają podstaw (na przykład nie przebywają na urlopie czy zwolnieniu lekarskim), nie mogą odmówić przybycia do sądu lub na rozpoznanie zwłok (w celu porozumiewania się ze spokrewnionymi denata). Tłumacz przysięgły jest zatem urzędnikiem państwowym.

Kto może zostać tłumaczem przysięgłym?

Nie każda osoba może pełnić zadania związane z tą profesją. Zgodnie z Ustawą z dnia 25 listopada 2004 roku o zawodzie tłumacza przysięgłego kandydaci na takie stanowisko muszą:

  • być obywatelami Polski lub kraju Unii Europejskiej, organizacji EFTA, Konfederacji Szwajcarskiej bądź innego kraju na zasadach wzajemności,

  • doskonale władać językiem polskim,

  • posiadać pełną zdolność do czynności prawnych,

  • mieć dyplom magistra wyższej uczelni,

  • zdać egzamin weryfikujący umiejętności tłumaczenia.

Jak wygląda egzamin na tłumacza przysięgłego?

Osoby, które spełniają powyższe wymagania, mogą przystąpić do specjalnego egzaminu. W tym celu należy wypełnić odpowiedni formularz. Specjalna komisja ustala termin testu, o którym informuje kandydatów 21 dni przed jego datą. Egzamin do łatwych nie należy. Każdy chętny musi perfekcyjnie znać język obcy, z którego chce tłumaczyć. Test dzieli się na dwie części. Pierwsza z nich to tłumaczenie pisemne. Osoby przystępujące do tego etapu mają 4 godziny na to, by prawidłowo przetłumaczyć cztery teksty: dwa z języka polskiego na obcy i kolejne dwa z języka obcego na polski. Z reguły są to pisma urzędowe, sądowe bądź prawnicze.

Po zakończeniu części pisemnej kandydaci przystępują do egzaminu ustnego. Tłumacze otrzymują dokumenty w języku obcym, które należy przetłumaczyć na polski metodą a vista. Oznacza to, że trzeba treść przetłumaczyć w formie pisemnej. Oprócz tego obowiązkowe jest wykonanie tłumaczenia konsekutywnego dwóch tekstów z języka polskiego na obcy. W czasie tego etapu egzaminator czyta treść z przerwami, by kandydat mógł przedstawić swoje tłumaczenie.

Egzamin tego typu jest płatny, a kwota nie jest mała. Każda osoba, która chce wziąć udział w części ustnej i pisemnej, musi zapłacić 800 na wskazane przez Ministra Sprawiedliwości konto bankowe.

Wpis na listę tłumaczy przysięgłych

Pozytywny wynik z egzaminu sprawia, że kandydat zostanie wpisany na listę tłumaczy przysięgłych. Nie dzieje się to jednak automatycznie. Należy bowiem wypełnić kolejny formularz dostępny na rządowych stronach. Następnie w określonym terminie nowi tłumacze składają ślubowanie przed Ministrem Sprawiedliwości. Dopiero wtedy można rozpocząć działalność w tym zawodzie.

Stawki tłumaczy przysięgłych

Tłumacz przysięgły to jeden z zawodów regulowanych (w Polsce jest ich obecnie 360, co stanowi największą liczbę w całej Unii Europejskiej), a to oznacza, że nie tylko dostęp do profesji jest określony przez prawo. Tłumacze przysięgli mają bardzo dokładnie ustalone stawki za jedną stronę tłumaczenia w zależności od języka. Dotyczy to dokumentów tłumaczonych na rzecz podmiotów związanych z administracją państwową. W przypadku tłumaczeń komercyjnych każdy tłumacz samodzielnie określa kwoty.

Stawki dla tłumaczy przysięgłych określa Obwieszczenie z dnia 1 lutego 2021 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie wynagrodzeniaza czynności tłumacza przysięgłego. Kwoty wyglądają następująco:

  • 34,50 zł za stronę przeliczeniową z języka angielskiego, niemieckiego, francuskiego, rosyjskiego na język polski,

  • 37,16 zł za stronę przeliczeniową z języka łacińskiego lub innego języka europejskiego (np. szwedzki) na język polski,

  • 45,11 zł za stronę przeliczeniową z języka pozaeuropejskiego posługującego się alfabetem łacińskim (np. islandzki) na język polski,

  • 50,42 zł za stronę przeliczeniową z języka posługującego się alfabetem niełacińskim lub ideogramami (np. japoński, arabski) na język polski.

Trochę inaczej wyglądają kwoty przy tłumaczeniach z języka polskiego na obcy. Kwoty te wyglądają następująco:

  • 45,11 zł za stronę przeliczeniową z polskiego na język angielski, niemiecki, francuski, rosyjski,

  • 53,07 zł za stronę przeliczeniową z polskiego na język łaciński lub inny język europejski,

  • 61,04 zł za stronę przeliczeniową z polskiego na język pozaeuropejski posługujący się alfabetem łacińskim;

  • 74,31 zł za stronę przeliczeniową z polskiego na język posługujący się alfabetem niełacińskim lub ideogramami.

Usługi komercyjne tłumaczy przysięgłych

Tłumacz przysięgły może tłumaczyć także inne teksty. W takiej sytuacji samodzielnie ustala stawki. Z reguły kwota wzrasta, jeśli język obcy jest trudny i rzadki (na przykład japoński). W takim wypadku rozpiętość zarobków może być różna. W większych miastach (Warszawie, Krakowie czy Gdańsku) ceny są wysokie. Niezależnie od języka tłumacz rozlicza swoje usługi na podstawie stron. Na każdej stronie mieści się określona liczba znaków (są to litery, spacje, znaki interpunkcyjne, cyfry).

Warto także wspomnieć o terminie realizacji zleceń. Jeżeli klient chce, aby dany dokument został przetłumaczony w trybie ekspresowym, to musi liczyć się z tym, że zapłaci więcej.

Cechy dobrego tłumacza przysięgłego?

Tłumaczenie nie jest łatwym zadaniem. Przede wszystkim trzeba perfekcyjnie znać swój język ojczysty oraz język obcy. Osoby pracujące w tym zawodzie muszą być niezwykle uważne i precyzyjne. Jeden błąd może całkowicie zmieniać treść zdania. Ma to ogromne znaczenie zwłaszcza w przypadku tłumaczeń medycznych. Jeśli tłumacz dostał zlecenie przetłumaczenia karty chorób pacjenta czy opisu operacji wykonanej za granicą, musi doskonale wiedzieć, co robi. Lekarz potrzebuje rzetelnej informacji, by wdrożyć prawidłowe leczenie. Jest to zatem praca odpowiedzialna. Zajęcie to wymaga dużych pokładów cierpliwości. Tłumaczenie jednej strony trudnego tekstu może zająć aż kilkanaście godzin.

W zawodzie tłumacza przysięgłego trzeba także posiadać wiedzę z konkretnej dziedziny, dlatego tłumacze z reguły specjalizują się w konkretnym rodzaju dokumentów, na przykład w tekstach medycznych czy naukowych.

Czy aby zostać tłumaczem, trzeba mieć ukończone studia filologiczne?

Często pojawia się pytanie, czy w zawodzie tłumacza potrzebne jest wykształcenie typowo filologiczne? Polskie prawo mówi, że tłumaczem przysięgłym może zostać osoba z wyższym wykształceniem. W ustawie nie ma dokładnych wytycznych co do kierunku bądź wydziału. Oznacza to, że tak naprawdę tłumaczem może zostać absolwent na przykład medycyny, który pozytywnie przeszedł przez wszystkie etapy wspomnianego już egzaminu. Istotna jest wybitna znajomość języka polskiego i co najmniej jednego obcego.

Gdzie może pracować tłumacz przysięgły?

Tłumacze przysięgli mają sporo możliwości zatrudnienia. Niektóre osoby decydują się na założenie własnego biura tłumaczeń. Pracę tego typu można wykonywać z każdego miejsca, także z własnego domu, dlatego nie ma konieczności wynajmowania wielkiego lokalu. Specjaliści znajdują także pracę w dużych firmach tłumaczeniowych czy w administracji państwowej, gdzie odpowiadają za tłumaczenie dokumentów państwowych czy pism sądowych.

Skreślenie z listy tłumacza przysięgłego

Jak już zostało wspomniane, tłumacz przysięgły wpisany na listę sporządzoną przez Ministra Sprawiedliwości jest urzędnikiem państwowym. A to oznacza, że w każdej chwili może zostać powołany na przykład na przesłuchanie policyjne, jeśli podejrzany lub świadek jest obcokrajowcem. Czasami okazuje się, że taki zawód jest zbyt dużym obciążeniem. W takiej sytuacji można wystosować wniosek do Ministra Sprawiedliwości z prośbą o skreślenie z listy tłumaczy przysięgłych.

Ponadto minister może usunąć z listy tłumacza w przypadku śmierci lub naruszenia prawa. Jeśli dana osoba dostała prawomocny zakaz wykonywania zawodu, również dochodzi do wykreślenia.

Tłumacz przysięgły to zawód prestiżowy, jednak do łatwych nie należy. Samo przygotowanie do egzaminu może zająć sporo czasu. Nikt nie ma także pewności, że uda się zdobyć pozytywny wynik przy pierwszym podejściu. Mimo to chętnych nie brakuje. Zarobki tłumaczy przysięgłych są spore i praktycznie zawsze wyższe niż pensje osób bez tego tytułu. Jest zawód wymagający, ale przynosi satysfakcję.

Dane dotyczące wynagrodzeń odzwierciedlają dane dostępne na podanych stronach internetowych w trakcie pisania tego artykułu. Wysokość wynagrodzeń może różnić się w zależności od podmiotu zatrudniającego oraz doświadczenia, poziomu wykształcenia i miejsca zamieszkania kandydatów.

Odkryj więcej artykułów

  • Ile zarabia strażak i jak wygląda jego ścieżka kariery
  • Zarobki kosmetyczki i specyfika branży
  • Zarobki merchandisera, obowiązki i predyspozycje
  • Pedagog specjalny – zarobki i perspektywy zawodowe
  • Ile zarabia sędzia?
  • Spedytor międzynarodowy – zarobki
  • Ile zarabia nauczyciel matematyki?
  • Zarobki w służbie więziennej
  • Ile zarabia żołnierz?
  • HR generalist – zarobki i opis stanowiska
  • Ile zarabia kryminolog?
  • Zarobki w zawodach związanych z chemią medyczną