Ile zarabia nauczyciel?

Autor: Zespół redakcyjny Indeed

Opublikowano 11 czerwca 2021

Zespół redakcyjny Indeed to zróżnicowana grupa utalentowanych autorów, analityków i ekspertów, którzy na podstawie danych i analiz Indeed opracowują porady przydatne na ścieżce kariery zawodowej.

Zawód nauczyciela wiąże się z koniecznością ciągłego rozwoju zawodowego oraz podnoszenia swoich kwalifikacji. Jest to praca wymagająca, która wymaga dobrego przygotowania i odpowiednich umiejętności. Nauczyciele na co dzień współpracują z uczniami, ich rodzicami oraz innymi nauczycielami, realizując program oświaty oraz dbając o odpowiedni rozwój fizyczny i intelektualny swoich podopiecznych.

W tym artykule skupiamy się na tym, na jakie wynagrodzenie mogą liczyć nauczyciele w Polsce, jakie są ich możliwości rozwoju zawodowego i obowiązki, a także podpowiadamy, nad jakimi umiejętnościami warto pracować, jeśli chce się wybrać ścieżkę kariery nauczyciela.

Ile zarabia nauczyciel?

W Polsce wynagrodzenie nauczycieli jest ustalane na podstawie rozporządzenia Ministra Edukacji i Nauki w sprawie wysokości minimalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli. Według rozporządzenia zaprezentowanego w kwietniu tego roku kwota bazowa, na jaką mogą liczyć nauczyciele, to 3 537,80 zł – jest taka sama jak w roku poprzednim, w rozporządzeniu nie zostały zatem uwzględnione podwyżki. Oto jak prezentują się zarobki z uwzględnieniem poziomu wykształcenia nauczycieli:

Stawka wysoka

W rozporządzeniu możemy znaleźć informacje na temat wynagrodzenia nauczycieli z uwzględnieniem poziomu wykształcenia. Kwota bazowa wynagrodzenia nauczycieli, którzy mają tytuł magistra z przygotowaniem pedagogicznym, wynosi:

  • 2 949 zł dla nauczyciela stażysty

  • 3 034 zł dla nauczyciela kontraktowego

  • 3 445 zł dla nauczyciela mianowanego

  • 4 046 zł dla nauczyciela dyplomowanego

Stawki prezentowane powyżej dotyczą znacznej większości nauczycieli w Polsce, według danych z zeszłego roku stanowią oni aż 96 % wszystkich nauczycieli.

Stawka średnia

Kolejną grupą są nauczyciele z tytułem magistra bez przygotowania pedagogicznego, a także z tytułem licencjata lub inżyniera oraz z przygotowaniem pedagogicznym. Dla nich stawki prezentują się następująco:

  • 2 818 zł dla nauczyciela stażysty

  • 2 823 zł dla nauczyciela kontraktowego

  • 3 002 zł dla nauczyciela mianowanego

  • 4 046 zł dla nauczyciela dyplomowanego

Stawka niska

Na najniższe wynagrodzenie mogą liczyć nauczyciele z tytułem zawodowym licencjata lub inżyniera bez przygotowania pedagogicznego, a także tacy, którzy posiadają dyplom ukończenia kolegium nauczycielskiego. Ich zarobki kształtują się w następujący sposób:

  • 2 800 zł dla nauczyciela stażysty

  • 2 818 zł dla nauczyciela kontraktowego

  • 2 841 zł dla nauczyciela mianowanego

  • 3 079 zł dla nauczyciela dyplomowanego

Jakie są obowiązki nauczycieli?

Nauczyciel to jeden z zawodów zaufania publicznego, który mogą wykonywać osoby z odpowiednim wykształceniem i kwalifikacjami. Nauczanie wymaga również odpowiedzialności, a nauczyciele zobowiązani są nie tylko do przedstawiania uczniom wiedzy przedmiotowej, ale często mają znaczący wpływ na wychowanie dzieci i młodzieży. Obowiązki osób wykonujących ten zawód definiuje Karta Nauczyciela. Mówi ona, że nauczyciel zobowiązany jest:

  • rzetelnie realizować zadania związane z powierzonym mu stanowiskiem oraz podstawowymi funkcjami szkoły: dydaktyczną, wychowawczą i opiekuńczą, w tym zadania związane z zapewnieniem bezpieczeństwa uczniom w czasie zajęć organizowanych przez szkołę;

  • wspierać każdego ucznia w jego rozwoju;

  • dążyć do pełni własnego rozwoju osobistego;

  • doskonalić się zawodowo, zgodnie z potrzebami szkoły;

  • kształcić i wychowywać młodzież w umiłowaniu Ojczyzny, w poszanowaniu Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, w atmosferze wolności sumienia i szacunku dla każdego człowieka;

  • dbać o kształtowanie u uczniów postaw moralnych i obywatelskich zgodnie z ideą demokracji, pokoju i przyjaźni między ludźmi różnych narodów, ras i światopoglądów.

Jakie są ścieżki kariery nauczyciela?

Zawód nauczyciela to profesja, w której oprócz wykształcenia i powołania liczy się również ciągła chęć doskonalenia. Oto jak krok po kroku wygląda i z jakich stopni składa się awans zawodowy nauczyciela:

1. Nauczyciel stażysta

Pierwszy krok na ścieżce zawodowej nauczyciela to praca w charakterze nauczyciela stażysty. Osoby zatrudnione na tym stanowisku dopiero co ukończyły studia i tak naprawdę uczą się wykorzystywania wiedzy pedagogicznej w praktyce, często pod okiem bardziej doświadczonego nauczyciela, zwanego opiekunem. Średnio staż nauczycielski trwa cały rok szkoły, co pozwala nauczycielowi stażyście zapoznać się ze szczegółami pracy, a także z młodzieżą, którą uczy.

Po zakończeniu stażu nauczyciel musi wykazać, że zrealizował własny plan rozwoju i udowodnić, że może uzyskać awans na wyższy stopień.

2. Nauczyciel kontraktowy

Kolejnym krokiem w zawodzie nauczyciela jest awans na stanowisko nauczyciela kontraktowego. Otrzymanie tego tytułu wiąże się z pozytywną oceną co najmniej 9-miesięcznego stażu, który nauczyciel musiał odbyć pod okiem opiekuna stażu wyznaczonego przez dyrektora placówki, w której jest zatrudniony.

Głównym zadaniem nauczyciela kontraktowego jest dalsze wdrażanie się i zapoznawanie z tajnikami zawodu nauczyciela poprzez przygotowywanie lekcji, realizowanie programu przedmiotowego, kontakt z młodzieżą. Ten etap w życiu zawodowym nauczyciela trwa przynajmniej 2 lata, po tym czasie dopiero pracownik placówki oświatowej może starać się o awans zawodowy i przyznanie mu tytułu nauczyciela mianowanego.

3. Nauczyciel mianowany

Kolejnym krokiem w karierze nauczyciela może być zdobycie tytułu nauczyciela mianowanego. Należy pamiętać, że proces ten nie odbywa się automatycznie. Osoby zainteresowane rozwojem zawodowym muszą odbyć staż na nauczyciela mianowanego, który trwa 9 miesięcy. W momencie ukończenia stażu nauczyciel oceniany jest już nie tylko przez placówkę, w której pracuje, ale również przez np. gminę.

Oprócz dotychczasowych obowiązków zawodowych nauczyciel mianowany może wykonywać dodatkowe funkcje w szkole, np. stać się opiekunem stażu nauczyciela stażysty i przygotowywać jego plan rozwoju zawodowego. Należy również pamiętać, że podobnie jak nauczyciel kontraktowy, nauczyciel mianowany musi być zatrudniony co najmniej na pół etatu.

4. Nauczyciel dyplomowany

Ostatnim stopniem rozwoju zawodowego nauczyciela jest tytuł nauczyciela dyplomowanego. Nauczyciel mianowany sam decyduje, czy chce rozpocząć staż, który pozwoli mu ten tytuł otrzymać. Zasadniczą różnicą między stażem na nauczyciela dyplomowanego a niższymi stopniami jest to, że nauczyciel mianowany nie ma opiekuna stażu – zamiast tego, sam planuje i realizuje swój program rozwoju.

Umiejętności w pracy nauczyciela

Zawód nauczyciela jest zawodem odpowiedzialnym, często również stresogennym. Na nauczycielu ciąży odpowiedzialność realizowania podstawy programowej, przygotowania uczniów do państwowych egzaminów, a także zapewnienie im bezpieczeństwa w szkole. Oto jakimi umiejętnościami powinien cechować się nauczyciel, aby odnaleźć się w tym wymagającym zawodzie:

Cierpliwość

Cierpliwość to jedna z najważniejszych cech, jakie powinien posiadać dobry nauczyciel. Dzięki niej jest w stanie zrozumieć potrzeby rozwojowe swoich uczniów i podejść indywidualnie do rozwoju intelektualnego każdego z nich. Jeśli myślisz o pracy nauczyciela, musisz mieć na uwadze, że różni uczniowie przyswajają wiedzę w różny sposób. Podczas gdy jedni wykazują się samodzielnością i sami uczą się skomplikowanych równań matematycznych lub zależności fizycznych, inni potrzebują więcej czasu i osoby, która wytłumaczy im zagadnienie kilka razy – właśnie w takich sytuacjach cierpliwość gra pierwsze skrzypce.

Odporność na stres

Mimo że wielu ludziom wydaje się, że praca nauczyciela jest lekka i przyjemna, jest to zawód bardzo odpowiedzialny, a co za tym idzie stresogenny. Nauczyciele każdego dnia odpowiadają za bezpieczeństwo i prawidłowy rozwój intelektualny dzieci i młodzieży, muszą być wyczuleni na problemy swoich uczniów. Dzięki odporności na stres nauczyciel jest przygotowany na każdą sytuację. Posiadanie tej umiejętności nie oznacza, że osoba pracująca w tym zawodzie nie odczuwa stresu w ogóle, jednak potrafi dobrze sobie z nim radzić i uczyć tego swoich podopiecznych.

Zdolność adaptacji

Zdolność adaptacji to jedna z kluczowych umiejętności miękkich, jakie powinien posiadać nauczyciel. Praca w tym zawodzie to ciągły kontakt z ludźmi i funkcjonowanie w różnych środowiskach, a często również nieregularne godziny pracy. W zawodzie nauczyciela nie można spodziewać się nudy i rutyny, dlatego właśnie aby odnieść sukces jako nauczyciel, trzeba być przygotowanym na każdą, nawet najmniej prawdopodobną sytuację.

Komunikatywność

Praca nauczyciela jest owocna w najróżniejsze sytuacje i wymaga od niego umiejętności aktywnego słuchania, analizowania informacji, asertywności oraz zdolności przejrzystego formułowania swoich myśli – to wszystko składa się na komunikatywność, bez której trudno w tym zawodzie.

Nauczyciele mają na co dzień do czynienia z ludźmi w różnym wieku, pochodzących z różnych środowisk, od kilkuletnich i nastoletnich uczniów, aż po ich rodziców, opiekunów i innych nauczycieli. Aby funkcjonować i czuć się swobodnie w tak różnorodnym środowisku trzeba wiedzieć, jak dobrać odpowiedni język i narzędzia komunikacji, które pomogą porozumieć się z danym rozmówcą.

Myślenie kreatywne

Praca z dziećmi i młodzieżą to trudne zadanie, które wymaga od nauczyciela kreatywności. Przydaje się ona, aby zaprezentować materiał przedmiotowy w ciekawy sposób, który zainteresuje uczniów i sprawi, że podejdą do danego tematu ambitnie. Wbrew pozorom nawet nauczyciele przedmiotów powszechnie uznawanych za nudne, np. historii czy WOS-u, mogą w kreatywny sposób zaangażować uczniów w dyskusję na lekcjach, prezentując im różne rekwizyty oraz stymulując ich rozwój poprzez wycieczki lub lekcje tematyczne.

Wytrwałość

Praca w zawodzie nauczyciela wymaga powołania i pasji do nauczania innych, ponieważ zawód ten wymaga wyjątkowej wytrwałości. Nauczyciel musi bowiem dążyć do wyznaczonych sobie celów, zarówno jeśli chodzi o swój rozwój zawodowy, jak i rozwój swoich uczniów. Wytrwałość pomaga również z lepszym nastawieniem znosić nieoczekiwane zmiany, jakie mogą spotkać nauczyciela, na przykład nagłe przeniesienie do innej placówki lub częste zmiany w programie nauczania.

Dobra organizacja czasu i pracy

Dobry nauczyciel to ekspert z dziedziny organizacji – w końcu jest odpowiedzialny nie tylko za swoją organizację, ale również planowanie pracy swoich uczniów, których może mieć w danym roku szkolnym nawet kilkaset. Należy pamiętać, że oprócz organizacji nauki w szkole nauczyciel może być zobowiązany do przeprowadzania lekcji zdalnych. Przygotowując się do pracy w tym zawodzie, rozważ naukę technik planowania, poznaj narzędzia przydatne do utrzymania produktywności na wysokim poziomie i dowiedz się, jak motywować innych do działania.

Dowiedz się więcej: Wszystko, co trzeba wiedzieć o pracy z domu

Empatia

Mimo że nauczyciele spełniają głównie funkcje dydaktyczne, pomagając uczniom zdobyć niezbędną wiedzę, to często zdarza się, że muszą być wyczuleni na nastroje i problemy swoich podopiecznych. W takich sytuacjach ważną rolę odgrywa empatia, która pozwala współodczuwać i rozumieć uczucia uczniów. Empatyczny nauczyciel szybciej zauważy zmianę w zachowaniu swojego podopiecznego, dzięki czemu będzie mógł skutecznie zareagować, gdy okaże się, że uczeń potrzebuje pomocy w nauce lub w rozwiązaniu problemów prywatnych.

Poczucie humoru

Nie jest tajemnicą, że uczniowie z reguły nie przepadają za poważnymi nauczycielami, którzy nie rozumieją ich języka oraz żartów. Jeśli chcesz odnieść sukces w tym zawodzie i czerpać prawdziwą przyjemność z możliwości uczenia innych, pamiętaj, że poczucie humoru i dystans do siebie może okazać się kluczem do serc uczniów.

Odkryj więcej artykułów

  • Praca i zarobki dostawcy jedzenia
  • Ile zarabia makijażystka?
  • Zarobki kierowcy autobusu i opis zawodu
  • Tokarz – zarobki, obowiązki, specyfika pracy
  • Ile zarabia żołnierz?
  • Widełki płacowe – jak negocjować stawki?
  • Specjalista ds. BHP – zarobki, obowiązki i ścieżka kariery
  • Jak negocjować wynagrodzenie?
  • Praca i zarobki pomocy kuchennej
  • Ile zarabia rachmistrz terenowy?
  • Ile zarabia informatyk i jaką specjalizację IT warto wybrać
  • Średnie zarobki w Japonii, pozwolenia na pracę, wakaty