Zarobki i wynagrodzenie

Wynagrodzenie brutto i netto: definicje i przykłady

7/15/2021

Zarówno w przypadku pensji miesięcznej, jak i stawek godzinowych, na odcinku wypłaty widnieją dwie różne kwoty. Są one powszechnie określane jako „wynagrodzenie netto” i „wynagrodzenie brutto”.

Co to jest wynagrodzenie brutto?

Wynagrodzenie brutto to całkowita kwota pieniędzy, jaką zarabia pracownik przed odliczeniem podatków i potrąceń. Przykładowo, gdy pracodawca płaci roczną pensję 100 000 PLN, oznacza to, że tyle wynosi wynagrodzenie brutto pracownika.

W tym artykule podano szczegółowe informacje na temat dochodu brutto, jak przekłada się on na dochód miesięczny i roczny oraz jak prawidłowo obliczyć dochód na podstawie wynagrodzenia brutto.

Wynagrodzenie brutto i netto

Wynagrodzenie brutto to najwyższa kwota na odcinku wypłaty. Odzwierciedla kwotę płaconą przez pracodawcę na podstawie uzgodnionej pensji lub stawki godzinowej. Jeśli pracodawca zgodził się płacić na przykład 20,00 PLN za godzinę, a w okresie rozliczeniowym przepracowanych zostanie 30 godzin, wynagrodzenie brutto wyniesie 600,00 PLN.

Wynagrodzenie netto to kwota wypłacana pracownikowi. Korzystając z ostatniego przykładu, jeśli zarobisz 600,00 PLN brutto, wynagrodzenie netto będzie kwotą, która zostanie przelana na Twoje konto po odjęciu podatków i innych potrąceń.

W większości przypadków wynagrodzenie netto na odcinku lub potwierdzeniu wypłaty jest wydrukowane większą, a często również pogrubioną czcionką, aby można było łatwo odróżnić je od kwoty brutto.

Potrącenia z wynagrodzenia brutto

Dochód brutto to całkowita kwota otrzymywana rocznie na podstawie miesięcznego wynagrodzenia brutto. Roczny i miesięczny dochód brutto zawsze będą większe od dochodów netto.

Przyczyną tej różnicy są obowiązkowe i dobrowolne potrącenia opłacane przez pracodawcę, a niekiedy również wybrane przez pracownika opcje dotyczące oszczędności lub świadczeń.

Do wymaganych potrąceń należą m.in.:

  • Podatek dochodowy (od wynagrodzenia)
  • Składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne

Pracodawca może opłacać dodatkowe, dobrowolne potrącenia od wynagrodzenia pracownika z innych względów. Mogą to być m.in. plany emerytalne, koszty wyposażenia i odzieży roboczej oraz składki na rzecz związku zawodowego. Dobrowolność oznacza tutaj, że potrącenia nie są wymagane przez przepisy krajowe, ale zrezygnowanie z nich może nie być możliwe z powodu zapisów w umowie o pracę.

Na odcinku wypłaty mogą też widnieć potrącenia na ubezpieczenie zdrowotne, emerytalny plan oszczędnościowy, zdrowotne konto oszczędnościowe czy elastyczne konto oszczędnościowe (w USA) lub inne świadczenia oferowane przez pracodawcę.

Potrącenia związane z oszczędzaniem oznaczają, że pieniądze należą do pracownika, ale są przelewane na konto z dostępem w określonych okolicznościach lub po opłaceniu kary podatkowej. Kwota tych potrąceń zależy zazwyczaj od wybranych przez pracownika świadczeń. Na wszelkie pytania dotyczące tego zagadnienia może odpowiedzieć zespół HR firmy.

Jak obliczyć dochód brutto?

Aby obliczyć dochód brutto, popatrz na ostatni odcinek wypłaty. Sposób obliczenia zależy od tego, czy otrzymujesz pensję czy stawkę godzinową.

Obliczanie dochodu brutto w przypadku pracowników otrzymujących pensję

Pensja podana na umowie o pracę, którą na początku podpisują pracodawca i pracownik, to oficjalne wynagrodzenie brutto. Można też obliczyć dochód brutto na podstawie odcinków regularnych wypłat. Jeśli otrzymujesz od pracodawcy na przykład 5000,00 PLN brutto miesięcznie, łatwo obliczyć roczny dochód brutto (5000,00 PLN x 12 miesięcy): 60 000,00 PLN.

Można też uzyskiwać od pracodawcy inny dochód, w tym premie. Jeśli oprócz pensji otrzymujesz premie, obliczając wynagrodzenie brutto, musisz uwzględnić całą kwotę wraz z premiami przed odliczeniem podatku.

Ważne jest, aby dodać kwotę premii brutto do kwoty pensji brutto, ponieważ premie są często opodatkowane inaczej niż stały dochód.

Przykładowo pracodawca wyraża zgodę, aby płacić 60 000,00 PLN rocznie bez premii. To będzie dochód brutto. Jeśli jednak otrzymasz w tym roku premię w wysokości 5000,00 PLN, zostanie ona opodatkowana według stawki 17%, natomiast stała pensja jest opodatkowana według niższej, odpowiednio do kwoty w zeznaniu podatkowym. W związku z tym wynagrodzenie brutto wyniesie 65 000,00 PLN wraz z premią. Obliczenie wynagrodzenia netto może być jednak w tym przypadku bardziej skomplikowane.

Obliczanie dochodu brutto pracowników otrzymujących stawkę godzinową

Jeśli wynagrodzenie jest rozliczne godzinowo i nie masz pewności, ile godzin rocznie przepracujesz, najłatwiej będzie obliczyć dochód brutto na koniec roku.

Natomiast, jeśli pracodawca ustalił gwarantowaną liczbę godzin, które regularnie przepracowujesz, możesz w łatwy sposób obliczyć tygodniowy, miesięczny lub roczny dochód brutto. Wystarczy pomnożyć liczbę godzin pracy w każdym tygodniu przez całkowitą kwotę stawki godzinowej.

Jeśli zarabiasz na przykład 18,00 PLN za godzinę i masz gwarantowanych 35 godzin pracy tygodniowo, tygodniowe wynagrodzenie brutto wyniesie 630,00 PLN, miesięczny dochód brutto wyniesie około 2520,00 PLN, a roczne wynagrodzenie brutto wyniesie około 32 760,00 PLN.

Pamiętaj: gdy pracodawca nie zapewnia płatnego urlopu, wynagrodzenie brutto zmniejszy się, jeśli weźmiesz dni wolne od pracy. Jeśli w dowolnym momencie w ciągu roku otrzymasz podwyżkę, dostosuj obliczenia tak, aby uwzględnić wzrost stawki godzinowej.

Powiązane

Zobacz więcej 

Zarobki w wojsku – przewodnik po karierze

Dowiedz się, jak kształtują się zarobki w wojsku i ile możesz zarobić na poszczególnych szczeblach kariery wojskowego.

Odprawa emerytalna – komu przysługuje i ile wynosi?

Dowiedz się, czym jest i komu przysługuje odprawa emerytalna, a także jak kształtuje się jej wysokość w przypadku firm prywatnych i sfery budżetowej.