Motywacja wewnętrzna i zewnętrzna

Autor: Zespół redakcyjny Indeed

Opublikowano 26 listopada 2021

Zespół redakcyjny Indeed to zróżnicowana grupa utalentowanych autorów, analityków i ekspertów, którzy na podstawie danych i analiz Indeed opracowują porady przydatne na ścieżce kariery zawodowej.

Niektórzy pracodawcy nie poświęcają zbyt wiele uwagi kwestii motywacji. O ile na początku wydaje się, że zatrudnieni dobrze sobie radzą z obowiązkami bez czynników motywacyjnych, to w pewnym momencie może okazać się, że podwładni szybko składają wypowiedzenie. Warto zatem zastanowić się, czym jest motywacja wewnętrzna i zewnętrzna, by później odpowiednio kierować zatrudnionymi.

Czym w ogóle jest motywacja?

Na każdym etapie rozwoju towarzyszy ludziom poczucie, że chcą coś zrobić. Takie emocje odczuwamy w szkole bądź później w pracy. Każdy wybiera sobie jakiś przedmiot lub branżę, w której chce się szczególnie rozwijać. Jest to nic innego jak motywacja. Z punktu widzenia psychologicznego termin ten można wytłumaczyć jako cały zespół czynników wpływających na pobudzenie do podejmowania działań. Zmotywowana osoba szuka różnych dróg, by rozwiązać jakiś problem. Angażuje się, podejmuje działania, a jeśli obrany kierunek okazał się błędny, nie rezygnuje, tylko próbuje innych sposobów.

Motywacja jest niezwykle potrzebna w pracy i o tym powinni pamiętać przełożeni. Bez czynników motywacyjnych firma nie będzie się rozwijać, ponieważ zatrudnieni nie podejmą żadnych działań, by się starać. Tym samym przedsiębiorstwa nie mogą wprowadzać na rynek innowacyjnych produktów i zwyczajnie nie wytrzymują konkurencji. Każdy menedżer powinien pamiętać, że wyróżnia się motywację wewnętrzną i zewnętrzną. Czym charakteryzują się te dwa pojęcia i czy mają wpływ na funkcjonowanie firmy?

Czym jest motywacja zewnętrzna?

Dobry pracownik podejmuje działanie, zastanawia się, jak usprawnić różnorodne procesy w firmie, pomaga innym osobom z zespołu i angażuje się w życie przedsiębiorstwa. To właśnie takich podwładnych chce mieć każdy przedsiębiorca, dlatego musi zadbać o ich motywację, w tym wypadku zewnętrzną. Termin ten rozumiany jest jako szereg zewnętrznych czynników pobudzających do działania. Wykorzystuje się ją w całym życiu już na etapie niemowlęctwa. Rodzice dają nagrody dzieciom, a najmłodsi są zmotywowani, by wykonać zadania, za co otrzymują słodycze czy zabawki. Podobnie jest w szkole, na studiach i później w pracy. Każdy menedżer musi przedstawić podwładnym motywatory, czyli nagrody i benefity. To właśnie te elementy w dużej mierze decydują o jakości wykonywanej pracy.

Warto także wspomnieć, że w tym wypadku menedżerowie, nauczyciele oraz rodzice korzystają nie tylko z rozbudowanego systemu nagród, lecz także z kar. Pracownicy otrzymują dokładną informację o tym, co zyskają bądź co stracą, jeśli obowiązki zostaną dobrze lub źle wykonane. Podwładni oceniają, czy chcą zdobyć uznanie pracodawcy bądź konkretne benefity i podejmują odpowiednie działania.

Co wpływa na podniesienie motywacji zewnętrznej?

Przedsiębiorcy z reguły samodzielnie przygotowują cały system nagród i kar, na początku oceniając, na co mogą sobie pozwolić. Pracownicy muszą określić, czy dane czynniki faktycznie stanowią dobry motywator i podejmują odpowiednie działania. Do zewnętrznych czynników można zaliczyć:

  • nagrody pieniężne,

  • benefity w postaci bonów do sklepów,

  • karty przedpłacone,

  • dofinansowanie urlopów,

  • awans,

  • podwyżkę.

Z psychologicznego punktu widzenia motywacja tego typu jest krótkotrwała. Jeżeli pracownik osiągnie swój cel i otrzyma konkretną rzecz (na przykład podwyżkę), po pewnym czasie motywacja może spaść. Istotne jest, by cały czas przygotowywać nowe programy motywacyjne dla osób dopiero zatrudnionych i zajmujących wyższe stanowiska. Do czynników motywujących zaliczają się nie tylko nagrody pieniężne lub rzeczowe. Dla wielu osób idealną motywacją są pochwały oraz docenienie przez przełożonego. Publiczne uznanie to jeden z najlepszych czynników motywacyjnych. Dlatego pracodawcy powinni pamiętać, by pozytywnie oceniać pracę swoich podwładnych i o tym mówić. Są to tak zwane benefity pozapłacowe, niezwykle ważne dla dobrego funkcjonowania każdego zespołu pracowników.

Czym jest motywacja wewnętrzna?

Na motywację wewnętrzną wpływają czynniki związane z osobistymi odczuciami bądź upodobaniami. W wielu przypadkach motywacja tego typu opiera się pasji i chęci samorealizacji. Z psychologicznego punktu widzenia są to najtrwalsze czynniki pozwalające osiągnąć satysfakcję z wykonywanych działań. Trudno jest na nią wpłynąć, ponieważ nie można jej w żaden sposób zmierzyć. To jest coś, co każda osoba czuje w mniejszym lub większym stopniu. Ciężko też ocenić, co tak naprawdę wpływa na konkretnego pracownika. Każdy ma swoje wewnętrzne czynniki napędzające do działania.

Motywacja wewnętrzna w wielu wypadkach zależy do tego, czy dana osoba jest ambitna i chce się rozwijać. Tutaj pomocą dla pracodawców znowu będą benefity pozapłacowe. Ambitni podwładni lubią być docenieni. Poczucie, że ich praca jest zauważana, to jeden z najlepszych bodźców pobudzających do działania. Kolejny niezwykle ważny czynnik to ciekawość oraz chęć sprawdzenia swoich własnych pomysłów. Równie ważna jest kreatywność oraz poczucie, że praca w pewnym stopniu jest pasją. To właśnie powyższe elementy sprawiają, że pracownik jest efektywny i dokłada wszelkich starań, by firma wzrastała.

Co wpływa na wzrost motywacji wewnętrznej?

Motywacją zewnętrzną można w dość prosty sposób kierować. Pracodawcy przygotowują całe systemy benefitów, by kontrolować chęć pracowników do wykonywania zadań. Trochę trudniej jest w przypadku motywacji wewnętrznej. W końcu jak wpłynąć na wewnętrzne odczucia podwładnych? Tutaj niezwykle ważna jest przyjazna atmosfera w pracy oraz dobre relacje z przełożonym. Dlatego tak istotna jest dbałość o integrację całego zespołu. Nie bez przyczyny co jakiś czas w każdej firmie organizowane są spotkania lub wyjazdy. W ten sposób pracodawca pracuje nad zacieśnianiem relacji pracowników i przywiązaniem do marki.

Warto także zastanowić się nad ambicjami pracowników. Jeżeli dana firma ma konkurencję, można przedstawić program walki o pozycję lidera na rynku w danej branży. Regularne prezentowanie wyników sprzedaży również może wpłynąć na motywację wewnętrzną. Dzięki temu każdy przekona się, że podejmowane działa przynoszą korzyści. W przeciwnym razie trzeba jeszcze bardziej zmotywować zatrudnionych i pokazać im, że to od nich zależy sukces firmy. Nic tak nie pobudza do działania, jak rywalizacja. Jednak aby to osiągnąć, trzeba najpierw zadbać o przywiązanie do pracodawcy.

Pracownicy chcą wiedzieć, że mają wpływ na to, co dzieje się w firmie. Dzięki temu czują się ważni, ponieważ wiedzą, że ich zdanie jest brane pod uwagę. Pracodawcy muszą zatem pamiętać, by zatrudnione osoby miały szansę nie tylko się wypowiedzieć, lecz także przedstawić swoje pomysły.

Co dzieje się, gdy pracownicy nie są zmotywowani?

Brak zmotywowanych pracowników to poważny problem dla firmy. Każdy manager musi pamiętać, że to właśnie oni stanowią podstawę sprawnie działającego przedsiębiorstwa. Dlatego motywowanie zatrudnionych osób to jedno z podstawowych zadań, jakie musi wykonać dobry kierownik. W przypadku słabo rozwiniętego systemu benefitowego pracownicy nie będą się starać, ponieważ nie ma o co walczyć. Brak motywatorów sprawia, że przedsiębiorstwo nie osiąga sukcesów, nie ma klientów i powoli upada.

Zła atmosfera w pracy, brak stabilności zatrudnienia, niemożność wykazania się i pokazania swoich talentów – to wszystko powoli doprowadza do tego, że podwładni szukają innej pracy. W ten sposób można stracić wykwalifikowanych pracowników. Warto pamiętać, że nie tylko zatrudnieni muszą zadbać o to, by przedsiębiorca chciał przedłużyć współpracę. Również pracodawca powinien dołożyć wszelkich starań, by specjaliści wiązali swoją przyszłość właśnie z tą firmą.

Umiejętność motywowania jako ważny czynnik wyboru idealnego menedżera

W związku z tym, że motywowanie pracowników odgrywa niezwykle istotną rolę dla poprawnego funkcjonowania firmy, osoby piastujące najwyższe stanowiska muszą zwrócić szczególną uwagę na wybór odpowiednich team leaderów. Umiejętność budowania prawidłowej struktury zespołu, dbałość o dobre relacje w grupie oraz zdolność do motywowania ludzi to podstawowe cechy, jakie muszą wyróżniać dobrego przełożonego. Bez tych elementów żaden zespół nie osiągnie sukcesu, a przecież nie o to chodzi. Realizacja konkretnego projektu w dużej mierze opiera się na czynnikach organizacyjnych i motywacji podwładnych do podejmowania konkretnych działań.

Połączenie motywacji wewnętrznej i zewnętrznej kluczem do sukcesu firm

Każda firma powinna samodzielnie określić, jaki system motywacyjny chce przyjąć. Menedżerowie muszą znać oba rodzaje motywacji, by je sprawnie połączyć. Wewnętrzna motywacja pracowników, dążenie do realizacji konkretnych celów oraz wiedza, że dobre działania przynoszą materialne korzyści, pozwalają opracować prawidłowo funkcjonującą ścieżkę motywacyjną. To właśnie dzięki niej powstają projekty pozwalające firmie zająć pozycję lidera w danej branży. Bez zmotywowanych pracowników nie jest to jednak możliwe. Dlatego każdy przełożony musi skutecznie motywować podwładnych oraz zwracać uwagę na o, co ich tak naprawdę pobudza do podejmowania wyzwań.

Odkryj więcej artykułów