Kompetencje a kwalifikacje – najważniejsze informacje

Autor: Zespół redakcyjny Indeed

Zaktualizowano 30 sierpnia 2022 | Opublikowano 4 listopada 2021

Zaktualizowano 30 sierpnia 2022

Opublikowano 4 listopada 2021

W skład zespołu redakcyjnego Indeed wchodzą różni i utalentowani autorzy, analitycy eksperci. Wykorzystują oni dane Indeed, aby dostarczać użyteczne wskazówki, które pomagają w rozwoju kariery.

Kompetencje a kwalifikacje — czy te dwa pojęcia są tożsame? Wyjaśnienie tego problemu jest dość ważne, zwłaszcza dla osób tworzących CV. To właśnie w tym dokumencie opisujesz swoje kompetencje i kwalifikacje tak, by pracodawca uznał, że jesteś najlepszym kandydatem. Jak w takim razie nie popełnić błędu w CV? Oto krótki poradnik.

Czym jest CV?

Na początku warto dokładnie wytłumaczyć, czym tak naprawdę jest CV. Większość osób od razu odpowie, że jest to podstawowy dokument aplikacyjny. Zgodnie z Wielkim Słownikiem Języka Polskiego CV to skrót od łacińskich słów curriculum vitae, które dosłownie oznaczają „bieg życia”. Obecnie termin ten jest stosowany głównie w sferze zawodowej. To właśnie za pomocą CV przedstawiasz potencjalnemu pracodawcy informacje na swój temat. Pismo dzieli się najczęściej na kilka sekcji. Do najważniejszych należą: wykształcenie, umiejętności i doświadczenie. Często zdarzają się również zainteresowania. Nie można także zapomnieć o danych kontaktowych (imię, nazwisko, adres e-mail i numer telefonu). Coraz częściej pojawiają się także podsumowanie i cele zawodowe. Jest to krótki akapit zamieszczony pod danymi kontaktowymi.

Pisząc curriculum vitae, należy pamiętać o jednej ważnej rzeczy. Wszystkie dokumenty aplikacyjne muszą być dopasowane do ogłoszenia o pracę. Nigdy nie wysyłaj tego samego CV na wiele ofert. W takiej sytuacji szanse na znalezienie dobrej pracy znacznie się zmniejszają. Jeśli bardzo zależy Ci na zatrudnieniu w konkretnej firmie prowadzącej rekrutację, stwórz osobny dokument.

Czym są kwalifikacje w CV?

Każdy pracownik powinien mieć merytoryczne przygotowanie do wypełniania odpowiednich zadań. Oczywiście na początku przeprowadzane są szkolenia, które mają na celu przygotować do wypełniania codziennych obowiązków. Jednak w przypadku niektórych zawodów potrzebne są szczególne kwalifikacje. W Poradni Językowej Uniwersytetu Łódzkiego można znaleźć informację, że słowo to pochodzi z języka francuskiego.

Z kolei Słownik Języka Polskiego PWN definiuje ten termin jako „wykształcenie i uzdolnienia potrzebne do pełnienia jakiejś funkcji lub wykonywania jakiegoś zawodu”. W świetle tej definicji można powiedzieć, że kwalifikacje to nic innego jak wykształcenie. Przygotowanie merytoryczne do wykonywania konkretnego zawodu zdobywa się w różnych placówkach edukacyjnych. Polski system edukacyjny składa się z:

  • szkół branżowych I i II stopnia (dawniej były to szkoły zawodowe);

  • techników;

  • prywatnych i państwowych uczelni wyższych nadających tytuł licencjata, inżyniera (w przypadku kierunków technicznych) i magistra oraz organizujących studia podyplomowe;

  • szkół policealnych.

Oprócz tego wiedzę oraz praktyczne umiejętności można zdobywać w ramach rozmaitych kursów, które kończą się wystawieniem certyfikatów bądź dyplomów potwierdzających nabyte kwalifikacje. Takimi szkoleniami są zajęcia w prywatnych szkołach językowych. Po zakończeniu przygotowań uczestnicy mogą podejść do egzaminów międzynarodowych organizowanych na przykład przez British Council. Informacje o wszystkich tytułach naukowych czy ukończonych szkołach należy wpisać w sekcji dotyczącej wykształcenia.

Kwalifikacje zawodowe regulowane przez prawo

Nie wszystkie stanowiska wymagają odpowiedniego przygotowania merytorycznego. Są jednak takie profesje, do których dostęp regulują ustawy. W Polsce istnieje 360 zawodów regulowanych, co daje najwyższą liczbę spośród wszystkich krajów Unii Europejskiej. Należą do nich:

  • zawody medyczne (lekarze, pielęgniarki, położne),

  • adwokaci,

  • farmaceuci,

  • geodeci,

  • architekci,

  • inżynierowie budownictwa,

  • lekarze weterynarii.

Kwalifikacje dotyczą także pozwoleń na pracę. Na przykład, aby pracować na wysokościach, trzeba przejść odpowiednie szkolenie oraz zdobyć dokument potwierdzający nabycie odpowiednich umiejętności. Bez tego nie można wykonywać obowiązków zawodowych.

Czym są kompetencje?

Kolejny element, jaki musi pojawić się w CV, to dokładny opis kompetencji. Są to wszystkie umiejętności oraz cechy charakteru. Już od wielu lat w psychologii, a także w dokumentach aplikacyjnych, wyróżnia się kompetencje twarde i miękkie. Pierwszy z wymienionych typów można traktować jako kwalifikacje. Jest to bowiem coś, co można w pewnym stopniu zmierzyć, na przykład znajomość języków obcych bądź programów komputerowych potwierdzoną certyfikatami na odpowiednim poziomie. Do kompetencji twardych zalicza się także posiadanie prawa jazdy, które jest niezbędne na przykład w pracy kuriera czy kierowcy autobusu. Przykładowe kompetencje twarde to:

  • znajomość języków obcych,

  • umiejętność programowania,

  • wiedza dotycząca obsługi różnorodnych maszyn,

  • znajomość zagadnień branżowych.

Kompetencje miękkie

Trochę inaczej jest w przypadku kompetencji miękkich. Cech charakteru nie da się zmierzyć. Są to predyspozycje, które sprawiają, że ktoś nadaje się do wykonywania danego zawodu. Przykładowo w dziale obsługi klienta powinny pracować osoby komunikatywne, łatwo nawiązujące relacje. Do kompetencji miękkich można zaliczyć:

  • komunikatywność,

  • otwartość,

  • łatwość w nawiązywaniu relacji,

  • kreatywność i bujną wyobraźnię,

  • elastyczność,

  • umiejętność pracy w grupie,

  • odporność na stres,

  • zdolności przywódcze,

  • dbałość o dobrą atmosferę w pracy,

  • innowacyjność,

  • skuteczne delegowanie zadań,

  • dobrą organizację pracy,

  • wysoką kulturę osobistą,

  • opanowanie w trudnych sytuacjach,

  • umiejętność przyjmowania konstruktywnej krytyki.

Dlaczego umiejętności miękkie są tak ważne z punktu widzenia pracodawcy?

Nie wszystkich rzeczy da się nauczyć. Niektóre po prostu są cechami wrodzonymi. Pracodawcy doskonale wiedzą, że łatwiej jest nauczyć kogoś programowania niż zmienić charakter człowieka. Dlatego tak ważną rolę odgrywa dobór odpowiednich kompetencji miękkich pasujących do konkretnego stanowiska. Warto przy tym podkreślić, że wiele rzeczy da się wypracować. Istnieje wiele ćwiczeń i szkoleń, które pozwolą lepiej zorganizować pracę bądź przybliżają metody radzenia sobie z trudnymi klientami. Takie zajęcia regularnie organizowane są w wielu firmach.

Zatrudniający starają się na etapie procesu rekrutacyjnego ocenić, czy kandydaci rzeczywiście posiadają opisane w CV cechy. W tym celu w trakcie rozmowy o pracę proszą o przytoczenie konkretnych przykładów, które wyjaśniają, jak dane umiejętności zostały wykorzystane na poprzednim stanowisku lub w czasie edukacji. Czasami należy odegrać scenkę pokazującą metody radzenia sobie z trudną sytuacją w pracy.

To wszystko ma pomóc pracodawcy wybrać odpowiednią osobę. Nawet jeżeli pewnych rzeczy można się nauczyć, nie oznacza to, że proces ten będzie przebiegać szybko. A przełożony z reguły chce, aby wszystkie zadania były wykonywane na najwyższym poziomie już na początku zatrudnienia. Dlatego poszukuje osób pasujących do profilu idealnego kandydata.

Czego nie robić, przygotowując CV?

Niestety wiele osób koloryzuje swoje kwalifikacje i kompetencje w dokumentach aplikacyjnych. Wszystko po to, by dostać wymarzoną i dobrze płatną pracę. Pod żadnym pozorem tego nie rób! Kłamstwo ma krótkie nogi i niestety szybko wyjdzie na jaw. Już w pierwszych dniach pracodawca może zorientować się, że wcale nie umiesz obsługiwać programu komputerowego i nie znasz języków obcych na wysokim poziomie. Czasami może to zająć więcej czasu, jednak w pewnym momencie przełożony odkryje, że zwyczajnie nie radzisz sobie ze zleconymi zadaniami. Dlatego lepiej opisać swoje rzeczywiste kompetencje i kwalifikacje.

Jak przygotować się do rozmowy kwalifikacyjnej?

Proces rekrutacyjny składa się z kilku etapów. Samo wysłanie CV to dopiero początek. Spośród wszystkich aplikacji pracodawca wybiera te, które najlepiej pasują do ogłoszenia. Dlatego, jak już wspomniano na początku, istotne jest, by przygotować CV dopasowane do wymagań firmy. Jeśli Twoje curriculum vitae przeszło pierwszą weryfikację, to czas przygotować się do rozmowy kwalifikacyjnej. W tym celu zastanów się, jakie kwalifikacje i kompetencje znalazły się w CV. Być może pracodawca będzie chciał wiedzieć, czego nauczyłeś się podczas studiów lub rozmaitych kursów. Jeżeli w danej pracy potrzebny jest język obcy, możesz spodziewać się krótkiej rozmowy na przykład po angielsku.

W przypadku kompetencji miękkich przydadzą się przykłady, jak je wykorzystujesz. Zastanów się, jak najlepiej poradzić sobie z trudnym klientem lub jak zadbać o dobrą atmosferę. Opisz sytuacje, w których konkretne cechy przydały się i pomogły osiągnąć sukces. Jeszcze raz zapoznaj się z zakresem obowiązków podanym w ogłoszeniu, by dopasować najlepsze umiejętności miękkie, które pomogą w prawidłowym wykonywaniu codziennych obowiązków zawodowych.

Kwalifikacje nie są równoznaczne z kompetencjami. To najważniejsza rzecz, o jakiej trzeba pamiętać podczas sporządzania CV. Nie mieszaj tych dwóch pojęć, dzięki czemu stworzysz nie tylko poprawną aplikację, lecz także wyróżniającą się spośród wielu innych. Pamiętaj, że powodzenie podczas poszukiwania pracy w dużej mierze zależy od dobrego przygotowania się do procesu rekrutacyjnego.

Odkryj więcej artykułów