Jak zostać lekarzem? Zawód zaufania społecznego

Autor: Zespół redakcyjny Indeed

Opublikowano 30 września 2021

W skład zespołu redakcyjnego Indeed wchodzą różni i utalentowani autorzy, analitycy eksperci. Wykorzystują oni dane Indeed, aby dostarczać użyteczne wskazówki, które pomagają w rozwoju kariery.

Jeśli w niedalekiej przyszłości czeka Cię wybór kierunku studiów i zastanawiasz się, jak zostać lekarzem, jesteś w odpowiednim miejscu. To zawód cieszący się od lat niesłabnącym szacunkiem społecznym, jednak wymagający też wielu poświęceń: edukacja jest długa i trudna, często także kosztowna, dyżury ciągną się czasami kilka dób bez przerwy, a budowanie własnej marki jako godnego zaufania lekarza trwa latami. W zamian otrzymujesz sowite wynagrodzenie oraz coś, czego nie kupisz za pieniądze – prestiż i szacunek. W tym artykule dowiesz się krok po kroku, jak zostać lekarzem, jakimi wadami i zaletami charakteryzuje się ten zawód, przed jakimi wyzwaniami prawdopodobnie staniesz oraz jaka może być Twoja przyszła pensja.

Lekarzem jest się od urodzenia?

Wielu doświadczonych doktorów medycyny przyznaje w wywiadach, że ten zawód nie był bynajmniej ich dziecięcym marzeniem. Decyzja o podjęciu studiów lekarskich przyszła zdecydowanie później, a podyktowana była nie troską o dobrobyt społeczny, a bardziej przyziemnymi argumentami: wysokimi zarobkami, możliwością podróżowania czy awansem społecznym. Inni z kolei twierdzą, że bycie lekarzem to powołanie, które czuje się praktycznie od urodzenia, a całe nastoletnie i dorosłe życie nakierowane było na osiągnięcie celu. Którykolwiek wariant Cię dotyczy, musisz zdać sobie sprawę, że rzadko zdarzają się sytuacje, kiedy dojrzali już ludzie decydują się na przebranżowienie i w kwiecie wieku postanawiają zostać lekarzem. Uprawianie tego zawodu wiąże się z długą i żmudną edukacją, o czym dowiesz się z kolejnych części artykułu.

Wieloetapowa edukacja początkiem długiej drogi

Kształcenie przygotowujące do zawodu lekarza można – choć nie trzeba – rozpocząć już od szkoły średniej i wybrać liceum o profilu medycznym, gdzie nacisk kładzie się na naukę przedmiotów takich jak biologia czy chemia. Przed ostatnią reformą systemu szkolnictwa także niektóre gimnazja oferowały już naukę w specjalnie sprofilowanych klasach. Zasadniczym początkiem edukacji przyszłych medyków są studia wyższe. Studenci muszą podjąć naukę w ramach jednolitych, trwających aż 6 lat studiów. W Polsce do wyboru mają kilka Uniwersytetów Medycznych (w większości przekształconych z Akademii Medycznych), zlokalizowanych m.in. w Warszawie, Wrocławiu czy Łodzi lub jedno Collegium Medicum. Uprawnienia do kształcenia w zawodzie lekarza posiada także garstka uczelni prywatnych.

6-letnie studia wyższe

Początek studiów medycznych to zajęcia ogólnie związane z chemią, biologią, fizyką, farmakologią, a także etyką lekarską czy genetyką. W kolejnych latach studenci zgłębiają tajniki poszczególnych gałęzi medycyny, ucząc się m.in. kardiologii, chirurgii, neurologii czy okulistyki. Na tym etapie wielu adeptów ma już wstępnie sprecyzowane plany co do przyszłej specjalizacji. Nie oznacza to jednak, że student pragnący realizować się jako chirurg może pozwolić sobie na pobieżne traktowanie nauki innych przedmiotów. Lekarz musi posiadać obszerną wiedzę z wielu zakresów, aby móc celnie stawiać diagnozy, potrafić w razie potrzeby trafnie skierować chorego do innego specjalisty oraz umieć podejść do leczenia pacjenta w sposób holistyczny. Podczas kształcenia studenci odbywają także szereg praktyk, które mają za zadanie przygotować ich do tego, z czym będą mierzyli się w przyszłości.

Koszty kształcenia w Polsce

Edukacja na uczelniach medycznych wiąże się ze sporymi kosztami. Nauka na uczelniach publicznych w trybie stacjonarnym jest oczywiście bezpłatna, ale kształcenie wymaga zaopatrzenia się w szereg pomocy dydaktycznych (np. modeli czy mikroskopów), a także całe stosy podręczników, encyklopedii i leksykonów – a te osiągają horrendalne ceny. Student aplikujący na studia lekarskie powinien być więc przygotowany na spore wydatki. Nauka w trybie niestacjonarnym, a także na uczelniach prywatnych, to koszt rzędu kilkunastu, a nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych za semestr!

Staż lekarski wstępem do dalszej edukacji

Po pomyślnym zakończeniu 6-letnich studiów adepci sztuki lekarskiej otrzymują dyplom, który jednak nie uprawnia ich jeszcze do wykonywania zawodu. Z uzyskanym dyplomem muszą zgłosić się do Okręgowej Izby Lekarskiej, gdzie po złożeniu kompletu dokumentów (m.in. zaświadczenia o stanie zdrowia), uzyskują dokument poświadczający ich ograniczone prawo do wykonywania zawodu. Następnym krokiem jest odbycie 13-miesięcznego stażu w placówce medycznej, zakończonego egzaminem LEP (Lekarski Egzamin Państwowy). Po uzyskaniu pomyślnego wyniku stażysta powinien ponownie udać się do Izby Lekarskiej celem uzyskania zaświadczenia o prawie do wykonywania zawodu. Na tym etapie część lekarzy kończy edukację. Medyk bez specjalizacji może znaleźć zatrudnienie m.in. w przychodniach POZ (Podstawowa Opieka Zdrowotna), choć nie tylko – chętnie zatrudniają ich różnego typu placówki prywatne i publiczne.

Lekarz specjalista zarabia mniej?

W Internecie mnożą się artykuły o tym, że ze względów finansowych coraz więcej lekarzy decyduje się na brak specjalizacji. Czy to oznacza, że lekarz specjalista zarabia mniej? Bynajmniej! Chodzi jednak o to, że lekarz rezydent (czyli dopiero w trakcie trwającej nawet kilka lat specjalizacji) może istotnie otrzymywać mniejsze wynagrodzenie, niż lekarz bez specjalizacji zatrudniony w publicznej czy prywatnej placówce. Dodatkowo specjalizacja pochłania ogrom czasu, dlatego rezydentom trudno wziąć dodatkowe, płatne dyżury w POZ lub szpitalu, mimo że mają już do tego uprawnienia. Po ukończeniu specjalizacji medyk może jednak z powodzeniem zarabiać znacznie więcej niż jego kolega po fachu, który zakończył edukację po zdaniu LEP.

Kilkadziesiąt specjalizacji do wyboru

Lekarze, którzy zdecydują się na kontynuowanie edukacji, mają do wyboru kilkadziesiąt specjalizacji. Są one dosyć wąsko sprofilowane i np. w kierunku chirurgicznym można specjalizować się w zakresie:

  • chirurgii dziecięcej,

  • chirurgii klatki piersiowej,

  • chirurgii naczyniowej,

  • chirurgii ogólnej,

  • chirurgii onkologicznej,

  • chirurgii plastycznej,

  • chirurgii twarzowo-szczękowej.

Większość specjalizacji trwa od 2 do 6 lat, choć zdarzają się odstępstwa od tej reguły. W czasie rezydentury pensje lekarzy opłacane są z budżetu Ministerstwa Zdrowia – początkujący rezydent może liczyć na około 4000 zł.

Pamiętaj, że decyzja o rozpoczęciu specjalizacji nie zależy tylko od Ciebie. O tym, którzy lekarze będą mogli objąć rezydenturę, decyduje wynik konkursu. Postępowanie kwalifikacyjne odbywa się 2 razy w roku (w marcu i w październiku). Medycy ubiegający się o rezydenturę muszą złożyć komplet stosownych dokumentów, wybrać jedną specjalizację i jedno województwo, w którym chcieliby objąć stanowisko. Za swoje dotychczasowe osiągnięcia naukowe (wyniki egzaminów, publikacje, staż pracy zawodowej) kandydaci otrzymują punkty, decydujące o miejscu w rankingu. Wiosną i jesienią Ministerstwo Zdrowia publikuje tabele z liczbą wakatów specjalizacyjnych z każdej gałęzi medycznej – i o te właśnie miejsca ubiegają się kandydaci. Przeważają kierunki takie jak medycyna rodzinna, radiologia, ortopedia czy okulistyka. Wynika to w dużej mierze z faktu, że lekarze tych specjalności mają największe szanse na otworzenie i utrzymanie własnego gabinetu. Do najrzadziej wybieranych specjalizacji należą hematologia, choroby płuc czy choroby zakaźne.

Wynagrodzenie, o które warto powalczyć

Kwestia zarobków lekarzy jest dosyć enigmatyczna. Z jednej strony przedstawiciele tego zawodu niechętnie chwalą się konkretnymi kwotami, a z drugiej stopa życiowa, na jakiej w Polsce może żyć dobry specjalista, jest zdecydowanie ponadprzeciętna. Jak już wiesz, lekarz-rezydent może liczyć na zarobki około 4000 zł lub 4700 zł, jeśli chodzi o specjalizację aktualnie bardzo pożądaną. Są to kwoty brutto. Średnie wynagrodzenie lekarza w sensie ogólnym w naszym kraju to 7986 zł. Z kolei osoba o specjalizacji pediatrycznej lub medycyny rodzinnej może liczyć na miesięczne wynagrodzenie w granicach 18 000–19 000 zł, a okulista około 10 000 zł. Potraktuj te kwoty orientacyjnie, ponieważ to średnie wynagrodzenie w skali kraju – konkretne przypadki mogą być bardzo zróżnicowane. O tym, ile właściwie możesz zarabiać, decydują takie czynniki jak:

  • forma zatrudnienia (umowa o pracę / samozatrudnienie),

  • miejsce zatrudnienia (placówka POZ / szpital / prywatna klinika),

  • fakt posiadania lub nieposiadania własnego gabinetu,

  • staż pracy,

  • specjalizacja.

Początkujący lekarz o niewielkim doświadczeniu, aby dobrze zarobić, będzie zmuszony, oprócz wykonywania pracy etatowej, brać sporo dodatkowych dyżurów. Medyk o nieposzlakowanej opinii, wieloletnim doświadczeniu, zatrudniony w kilku placówkach naraz i przyjmujący pacjentów także w ramach prywatnej praktyki, będzie w stanie zarobić prawdopodobnie nawet kilkukrotnie więcej, niż przewidują internetowe widełki. Wielkość wynagrodzenia to kwestia zależna od Twojej wytrwałości, zaangażowania i oczywiście edukacji połączonej z talentem i dobrym podejściem do pacjentów.

Plusy i minusy zawodu lekarza w Polsce

Wiesz już, jak długą i wyboistą drogę musisz pokonać, aby zostać medykiem. Wiesz też, z jakim wynagrodzeniem się to wiąże. Sprawdź jeszcze, jakie jasne i ciemne strony posiada uprawianie tego zawodu.

Prestiż i dobre zarobki

Medycy cieszą się w Polsce zaufaniem społecznym i szacunkiem. Jeśli zależy Ci na prestiżu i wysokim stanowisku w hierarchii społecznej, zawód lekarza zdecydowanie Ci to zapewni. Nie bez znaczenia są również wysokie zarobki, o czym napisaliśmy w poprzednim akapicie. Rzecz jasna początkujący adept sztuki medycznej nie może liczyć na to, że każda placówka przyjmie go z otwartymi ramionami i zgodzi się na wygórowane oczekiwania finansowe, ale już lekarz o określonej reputacji i sporym doświadczeniu z pewnością może dyktować pracodawcom pewne warunki. Tym bardziej jeśli jest uznanym specjalistą w dziedzinie, w której lekarzy brakuje, a należy do nich m.in. anestezjologia. Możesz liczyć także na różnego rodzaju bonusy (np. zagraniczne wyjazdy na sympozja czy konferencje).

Niekończące się dyżury i praca po godzinach

Zastanawiając się, jak zostać lekarzem, pamiętaj, że zawód ten, oprócz blasków, niestety ma także cienie. Rezydenci w trakcie specjalizacji często narzekają na zbyt niskie zarobki jak na przedstawiciela tak istotnego i wymagającego poświęceń rzemiosła. Do największych wad zaliczyć należy też ciągłą konieczność bycia dyspozycyjnym i gotowym do pracy. Lekarze nierzadko otrzymują wezwania w środku nocy, a dyżury w czasie weekendów i świąt to także nic nietypowego. Wolny czas medyk powinien poświęcać na ciągłe dokształcanie się i śledzenie nowinek – medycyna jest nauką bardzo prężnie rozwijającą się i pozostawanie w tyle nie wchodzi w grę, jeśli nie chcesz zostać posądzony o zaniedbanie.

Jeśli zdecydujesz się na prowadzenie własnej działalności i uda Ci się ją dobrze rozkręcić, pacjentów możesz przyjmować nawet do późnych godzin nocnych. Nawet jeśli będzie się to wiązało z dużymi zarobkami, trudno Ci będzie zwolnić tempo, ponieważ pacjenci preferują lekarzy dyspozycyjnych, a wczesne zamykanie gabinetu nie przysporzy Ci klientów.

Medycyny zatrudnieni w szpitalach często narzekają na przepracowanie: na jednego lekarza przypada zbyt wielu pacjentów, brakuje rąk do pracy, więc w efekcie kolejki rosną, a lekarze praktycznie nie schodzą z dyżurów. Wiąże się z tym także kolejne spore obciążenie, czyli wyczerpanie i stres towarzyszący lekarzom na co dzień. Jeśli dodać do tego fakt, z jak ogromnymi konsekwencjami (włącznie z utratą prawa do wykonywania zawodu) wiąże się nawet drobny błąd w sztuce, otrzymujemy obraz naprawdę ciężkiej, wymagającej poświęcenia pracy.

Wielkości podanych wynagrodzeń odzwierciedlają dane zaczerpnięte z serwisu https://pl.indeed.com/ w czasie tworzenia tego artykułu.

Odkryj więcej artykułów

  • Redukcja etatów – 13 powodów
  • Kiedy odejść z pracy i jak to zrobić?
  • Kurs na agenta nieruchomości
  • Czym różnią się cele krótkoterminowe i długoterminowe?
  • Jak uzyskać status bezrobotnego?
  • Praca na dwóch monitorach – zasady
  • Jak powiedzieć szefowi, że się zwalniasz?
  • Cechy dobrego lekarza
  • Jak sobie radzić z wypaleniem zawodowym?
  • Spotkanie z klientem – 8 filarów budowania relacji biznesowej
  • Czym jest hybrydowy model pracy?
  • Praktyki fryzjerskie — poradnik zawodowy