Zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy a nowa praca

Autor: Zespół redakcyjny Indeed

13 maja 2022

Jaka jest zależność pomiędzy zwolnieniem z obowiązku świadczenia pracy a nową pracą? Czy w okresie wypowiedzenia możesz w ogóle pracować u innego pracodawcy? Takie pytania często zadają sobie osoby, które są na etapie zmiany miejsca zatrudnienia. Jeżeli jesteś właśnie w okresie wypowiedzenia lub planujesz zmianę pracy, przeczytaj ten artykuł.

Dowiesz się z niego, na jakich zasadach możesz podjąć nową pracę, gdy stosunek pracy z Twoim obecnym pracodawcą nie uległ jeszcze rozwiązaniu. Opiszemy również różne formy rozwiązania umowy o pracę i ich wpływ na możliwość zatrudnienia w nowym miejscu.

Wypowiedzenie umowy o pracę

Umowa o pracę, która określa podstawowe warunki Twojego zatrudnienia, może zostać rozwiązana zarówno przez Ciebie, jak i pracodawcę. Szczegółowe zasady oraz tryb nawiązywania i rozwiązywania stosunku pracy określone zostały w Kodeksie pracy.

Przepisy dopuszczają kilka sposobów rozwiązania umowy o pracę:

  • za porozumieniem stron;

  • przez jednostronne oświadczenie pracownika lub pracodawcy z zachowaniem okresu wypowiedzenia;

  • przez jednostronne oświadczenie którejś ze stron bez zachowania okresu wypowiedzenia;

  • z upływem czasu, na który umowa została zawarta.

Jeżeli chcesz zrezygnować z pracy przed końcem umowy terminowej lub jeśli Twoja umowa została zawarta na czas nieokreślony, zapewne złożysz pracodawcy wypowiedzenie umowy. Jest to najczęstsza forma rozwiązywania umów o pracę. Pamiętaj jednak, że złożenie wypowiedzenia w standardowym trybie nie jest równoznaczne z natychmiastowym rozwiązaniem stosunku pracy. Oznacza to, że do końca okresu wypowiedzenia pozostaniesz częścią firmy, zachowasz wszelkie związane z tym prawa i wynagrodzenie, ale będziesz jednocześnie mieć obowiązek świadczenia pracy na dotychczasowych zasadach.

Kiedy nie musisz pracować w okresie wypowiedzenia?

Jeżeli wypowiedzenie umowy o pracę przez pracodawcę jest dla Ciebie zaskoczeniem lub złożysz oświadczenie pod wpływem impulsu, okres wypowiedzenia zapewne będziesz chcieć przeznaczyć na poszukiwanie nowej pracy. Aktywny udział w rekrutacji może być trudny, gdy nadal musisz wypełniać dotychczasowe obowiązki zawodowe.

Na szczęście istnieje kilka sytuacji, w których nie będzie trzeba stawić się w pracy w czasie wypowiedzenia. Należą do nich:

  1. Dni wolne na poszukiwanie pracy, do których masz prawo na podstawie artykułu 37 Kodeksu pracy, jeśli to pracodawca wypowiedział Ci umowę. Możesz je wykorzystać w ilości 2 dni, jeżeli okres wypowiedzenia wynosi co najmniej dwa tygodnie. Dodatkowy dzień należy się osobom, których wypowiedzenie trwa co najmniej trzy miesiące.

  2. Wykorzystanie urlopu wypoczynkowego, do czego masz pełne prawo. Pamiętaj przy tym, że prośbę o urlop musi zaakceptować pracodawca. Z drugiej strony musisz wiedzieć, że pracodawca ma prawo wysłać Cię na przymusowy urlop w okresie wypowiedzenia i nie potrzebuje na to Twojej zgody.

  3. Zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy, które jest rodzajem polecenia służbowego. W praktyce zwolnienie to oznacza, że pracodawca wypłaci Ci wynagrodzenie za cały okres wypowiedzenia, a Ty nie musisz w tym czasie przychodzić do pracy. Zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy ma charakter jednostronny i nie wymaga Twojej zgody.

Co to jest zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy?

Pracodawca, który z jakichś względów chce rozwiązać umowę z pracownikiem z zachowaniem okresu wypowiedzenia, a przy tym w praktyce uniemożliwić mu wykonywanie obowiązków zawodowych, ma prawo zwolnić go z obowiązku świadczenia pracy.

Zwolnienie to ma charakter polecenia służbowego i jest dokonywane oraz odwoływane w ramach uprawnień kierowniczych pracodawcy, które wynikają z zapisów artykułu 22 § 1 Kodeksu pracy. Jakie jeszcze cechy posiada?

  • Jest czynnością jednostronną, co oznacza, że nie wymaga Twojej zgody.

  • Zwolnienie ma zastosowanie tylko w okresie wypowiedzenia i do jego upływu.

  • W tym czasie zachowujesz prawo do wynagrodzenia.

  • Może zostać odwołane jednostronnym poleceniem, które wydawane jest w ramach uprawnień kierowniczych pracodawcy.

  • Pozostajesz pracownikiem do końca okresu wypowiedzenia, zatem musisz wypełniać wszystkie obowiązki wynikające z Kodeksu pracy, z wyjątkiem obowiązku świadczenia pracy.

Intencją zwolnienia pracownika z obowiązku świadczenia pracy jest zazwyczaj natychmiastowe odsunięcie go od możliwości wykonywania pracy. Jeżeli mimo to podejmie on pracę, może to zostać uznane za ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych i być podstawą do zwolnienia dyscyplinarnego. Takie podejście potwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 17 maja 2017 roku w sprawie III PK 101/16.

Nowa praca w okresie wypowiedzenia

W okresie wypowiedzenia pozostajesz pracownikiem w dotychczasowym zakładzie pracy. Wiążą się z tym określone prawa i obowiązki. Nadal musisz zatem respektować obowiązki pracownicze wynikające z przepisów prawa:

  • wykonywać pracę sumiennie i starannie oraz stosować się do poleceń przełożonych;

  • przestrzegać czasu pracy ustalonego w firmie;

  • przestrzegać regulaminu pracy;

  • dbać o dobro zakładu pracy, chronić jego mienie oraz dochować tajemnicy przedsiębiorstwa;

  • przestrzegać tajemnicy określonej w odrębnych przepisach.

Pojawia się zatem pytanie, czy w okresie wypowiedzenia możesz podjąć pracę u innego pracodawcy? Jest to zagadnienie szczególnie istotne w sytuacji, gdy czeka na Ciebie nowa praca, a przyszły szef naciska na jak najszybsze jej podjęcie. Okazuje się, że przepisy prawa pracy nie zabraniają podejmowania dodatkowego zatrudnienia. Co więcej, nie musisz o tym informować dotychczasowego pracodawcy, ani tym bardziej uzyskiwać jego zgody. Jedyne ograniczenia to konieczność zachowania norm czasu pracy oraz sumiennego wywiązywania się z obowiązków pracowniczych.

Zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy a nowa praca

Rozpoczęcie nowej pracy w okresie wypowiedzenia może być trudne z prostego powodu — nie da się być jednocześnie w dwóch miejscach. Dobrym rozwiązaniem może być wykorzystanie urlopu wypoczynkowego. Nie jest to jednak sytuacja idealna, gdyż pracodawca może na Twój urlop się nie zgodzić lub wezwać Cię z niego do pracy.

Jeżeli pracodawca zwolnił Cię z obowiązku świadczenia pracy w okresie wypowiedzenia, możesz swobodniej podjąć nową pracę. Wynika to z faktu, że:

  • Nie musisz uzyskiwać zgody na zatrudnienie w nowym miejscu. Ta ogólna zasada ma zastosowanie również w tej sytuacji. Zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy praktycznie kończy Twoją przygodę w obecnej firmie, nie musisz się zatem zbytnio przejmować faktem, że formalnie pozostajesz jej pracownikiem do końca wypowiedzenia.

  • Nie musisz przychodzić do dotychczasowej pracy. Zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy oznacza, że pracodawca nie oczekuje, że pojawisz się w pracy.

Obejmując nową posadę, musisz jednak pamiętać, że pracodawca ma prawo do odwołania zwolnienia w każdej chwili, do czego nie potrzebuje Twojej zgody. W takiej sytuacji będzie trzeba wrócić do wykonywania obowiązków zawodowych w dotychczasowym miejscu, co może negatywnie wpłynąć na stosunki z nowym szefem. Dlatego decyzję o rozpoczęciu nowej pracy w okresie wypowiedzenia należy dokładnie przemyśleć.

Czy w każdej sytuacji mogę pracować w okresie wypowiedzenia?

Stosunki pomiędzy Tobą a pracodawcą mogą być regulowane nie tylko umową o pracę i przepisami Kodeksu pracy, ale także za pomocą dodatkowych umów, na przykład o zakazie konkurencji czy zachowaniu poufności. Przed rozpoczęciem nowej pracy w czasie okresu wypowiedzenia u dotychczasowego pracodawcy trzeba dokładnie przeanalizować swoją sytuację i ewentualne ograniczenia, jakie mogą na Ciebie nakładać przepisy i umowy.

Szczególną uwagę musisz zwrócić na to, by podjęcie pracy w nowym miejscu nie zostało uznane za naruszenie zakazu konkurencji. Pamiętaj, że nawet jeżeli nie podpiszesz odrębnej umowy w tym zakresie, nadal obowiązują Cię zapisy Kodeksu pracy o obowiązku dbałości o dobro zakładu pracy. Co ważne, ich naruszenie może skutkować zwolnieniem dyscyplinarnym. Jeżeli zatem zamierzasz podjąć pracę u bezpośredniego konkurenta Twojego obecnego pracodawcy, lepiej zaczekaj z tym do końca okresu wypowiedzenia. Zasada ta ma zastosowanie również wtedy, gdy pracodawca zwolnił Cię z obowiązku świadczenia pracy.