Zbrojarz – opis zawodu

Autor: Zespół redakcyjny Indeed

Opublikowano 25 lipca 2022

Zespół redakcyjny Indeed to zróżnicowana grupa utalentowanych autorów, analityków i ekspertów, którzy na podstawie danych i analiz Indeed opracowują porady przydatne na ścieżce kariery zawodowej.

Ciekawi Cię, kim jest zbrojarz? Opis zawodu znajdziesz na początku artykułu. Przedstawimy w nim również, czym powinien się charakteryzować pracownik na tym stanowisku – dowiesz się, jakie powinien mieć wykształcenie, cechy osobowości oraz stan zdrowia.

Czym zajmuje się zbrojarz?

Zbrojarz wykonuje szkielety zbrojeniowe i siatek do kontrukcji żelbetonowych w nowo powstających obiektach budowlanych. Przygotowuje prefabrykaty zbrojeń, które są transportowane na miejsce budowy, a także zajmuje się ich doborem, montażem i układaniem w deskowaniach i formach. Zajęcia pokrewne to technik budownictwa, cieśla, cieśla szalunkowy, betoniarz oraz zbrojarz-betoniarz.

Zadania zawodowe

W codziennej pracy zbrojarz:

  • wykonuje wiele czynności związanych z przygotowaniem stali zbrojeniowej do montażu;

  • realizuje zadania związane z transportem, przechowywaniem i składowaniem materiałów oraz wyrobów zbrojarskich;

  • przygotowuje stal zbrojeniową do montażu, co oznacza czyszczenie, prostowanie, cięcie i gięcie;

  • odczytuje i analizuje dokumentację techniczną oraz rysunki konstrukcyjne, by na ich podstawie przygotować stal zbrojeniową i wykonać montaż szkieletów;

  • pilnuje przestrzegania zasad montażu zbrojenia;

  • dba o przepisy bezpieczeństwa BHP, higienę pracy, ochronę przeciwpożarową i ochronę środowiska;

  • kontroluje proces technologiczny pod kątem poprawności oraz stosowania norm ilościowych i jakościowych.

Środowisko pracy i jego organizacja

Zbrojarz pracuje w różnych warunkach środowiskowych – są one uzależnione od rodzaju realizowanych zadań. Przykładowo praca związana z produkowaniem prefabrykatów ma miejsce zazwyczaj w halach produkcyjnych, a montaż zbrojenia odbywa się na terenie budowy.

W czasie pracy zbrojarze często spotykają się z utrudnieniami w postaci wąskich przejść lub ustawionych rusztowań. Najtrudniejsze warunki są związane z robotami drogowo-mostowymi, melioracyjnymi lub hydrotechnicznymi – zwłaszcza wtedy, gdy są one prowadzone na wysokości lub w wykopach.

Zbrojarze wykonują obowiązki pod nadzorem brygadzisty w zespołach składających się z kilku osób. Najczęściej jest to praca na jedną zmianę, ale gdy trzeba zapewnić ciągłość procesu technologicznego, konieczna może być praca na dwie lub trzy zmiany.

Odzież i wyposażenie

Osoba wykonująca prace zbrojarskie powinna być ubrana w odpowiednią odzież roboczą, dostosowaną do pory roku. Musi mieć również rękawice robocze i pełne buty z antypoślizgową podeszwą, wkładką antyprzebiciową i ochroną palców. Pozostałe wyposażenie zbrojarza stanowią:

  • hełm ochronny mający aktualną datę ważności (określa ją producent);

  • okulary ochronne – konieczne podczas zginania, cięcia i czyszczenia zbrojenia;

  • sprzęt zapewniający bezpieczeństwo podczas prac na wysokości oraz szelki wyposażone w linkę bezpieczeństwa z amortyzatorem.

Narzędzia i maszyny

Zależnie od zadania, prace wykonuje się ręcznie lub z wykorzystaniem odpowiednich maszyn i urządzeń, takich jak:

  • agregaty służące do prostowania i cięcia stali,

  • nożyce zbrojarskie ręczne i mechaniczne,

  • prościarka mechaniczna i giętarka,

  • ręczne szczotki druciane,

  • klucze zbrojarskie,

  • cęgi zbrojarskie,

  • suwmiarki,

  • podcinaki,

  • kleszcze,

  • spawarki,

  • młotki,

  • suwaki,

  • dźwigi.

Ryzyko zawodowe

Ryzyko w zawodzie zbrojarza wiąże się z wieloma czynnikami powodującymi wypadki oraz czynnikami fizycznymi, chemicznymi, biologicznymi, ergonomicznymi i związanymi z organizacją pracy. Stanowią je:

  • praca na dużej wysokości – ryzyko upadku z powodu braku ochrony lub odpowiedniego nadzoru;

  • praca poniżej poziomu gruntu – jeśli wykop nie został właściwie zabezpieczony lub praca nad nim nie jest nadzorowana, pracownik może zostać zasypany;

  • elektronarzędzia – niewłaściwie używane lub uszkodzone narzędzia mogą skutkować urazami ciała lub porażeniem prądem;

  • prace spawalnicze – z powodu braku odpowiedniego nadzoru lub podejścia do pracy istnieje ryzyko poparzeń, wybuchu lub uszkodzenia wzroku;

  • odpryski rdzy i metali, opiłki metali – mogą dostać się do oczu lub powodować skaleczenia skóry;

  • hałas – powodują go różne narzędzia i bez odpowiedniej ochrony może skutkować uszkodzeniem słuchu, zmęczeniem i bólami głowy;

  • prąd elektryczny – wady w instalacji elektrycznej, uszkodzenia techniczne lub zły stan narzędzi wymagających prądu mogą powodować poparzenia lub porażenia;

  • drgania mechaniczne – istnieje możliwość zmian w układzie kostnym górnych kończyn lub schorzeń;

  • środki chemiczne – używane do malowania stalowych elementów farby i lakiery oraz rozpuszczalniki mogą powodować reakcje alergiczne lub zatrucia;

  • mikroorganizmy chorobotwórcze – praca na powietrzu i częsty kontakt z innymi ludźmi może skutkować infekcjami dróg oddechowych;

  • wymuszona pozycja ciała – w wyniku pracy w niewygodnych pozycjach mogą wystąpić bóle pleców i ramion;

  • dźwiganie ciężarów – przeciążenia i problemy z kręgosłupem mogą być spowodowane przenoszeniem stalowych elementów;

  • transport pionowy – ryzyko złamań lub zgnieceń powodowane np. uszkodzonymi dźwigami lub linami;

  • otwarta przestrzeń – różne pory roku niosą ze sobą różne niebezpieczeństwa; wysokie temperatury mogą np. powodować udar i omdlenie z przegrzania, a niskie odmrożenia;

  • nierówne, śliskie nawierzchnie – istnieje ryzyko upadku i urazów ciała;

  • wąskie przejścia – możliwość uderzenia się lub otarcia,

  • ostre krawędzie – ryzyko skaleczeń lub ukłuć.

Wymagania względem kandydata

Od kandydatów, którzy chcą rozpocząć pracę jako zbrojarz, oczekuje się spełnienia wielu wymagań. Opis zawodu pokazuje, że jest to praca fizyczna, która wymaga nie tylko wykształcenia, ale również dobrego zdrowia i odpowiednich cech osobowościowych.

Wykształcenie i kwalifikacje

Najchętniej zatrudniane są osoby, które zdobyły wykształcenie zawodowe w szkole branżowej lub zasadniczej szkole zawodowej o profilu budowlanym.

Nie jest to jednak jedyna droga. Można przejść przyuczenie do zawodu, zdobyć potrzebne doświadczenie w czasie pracy lub odbyć kurs w specjalnym ośrodku szkoleniowym, który zorganizowała firma zbrojarska.

Dodatkowymi atutami i ułatwieniami w znalezieniu pracy są:

  • świadectwo czeladnicze lub dyplom mistrzowski w zawodzie betoniarz-zbrojarz,

  • dyplom potwierdzający kwalifikację wyodrębnioną w zawodzie betoniarz-zbrojarz,

  • uprawnienia pozwalające na obsługę maszyn i urządzeń zbrojarskich.

Cechy osobowościowe i zdolności

Zbrojarz powinien być osobą rzetelną, dokładną i sumienną, tak by wykonywać swoje obowiązki z wymaganą ostrożnością i zgodnie z zasadami. Na budowie pracuje się w zespole, więc powinien umieć wykonywać zadania w grupie i dostosowywać swoje zachowania do wykonywanego zadania i okoliczności.

Na placu budowy może wydarzyć się coś nieoczekiwanego, więc zbrojarz powinien mieć podzielną uwagę i umieć szybko ocenić sytuację oraz ewentualne zagrożenia, by odpowiednio zareagować. Cennymi cechami są również samodyscyplina, samokontrola oraz odporność na stres, a także wyobraźnia przestrzenna i uzdolnienia techniczne.

Cechy psychofizyczne i zdrowotne

Aby wykonywać pracę fizyczną, kandydat obowiązkowo musi cechować się dobrym zdrowiem i kondycją, a także być wydajny fizycznie i mieć sprawny:

  • układ kostno-stawowy;

  • układ mięśniowo-szkieletowy;

  • wzrok;

  • słuch;

  • dotyk;

  • narząd równowagi.

Niezbędna jest także dobra koordynacja wzrokowo-ruchowa. Obsługa narzędzi i maszyn wymaga od zbrojarza posiadania zręcznych palców i rąk, a praca na nierównych nawierzchniach i różnych wysokościach – dobrego zmysłu równowagi.

Przeciwwskazaniami do wykonywania zawodu są więc:

  • lęk wysokości;

  • padaczka;

  • choroby skóry;

  • alergie i skłonność do nich;

  • choroby układu oddechowego;

  • zaburzenia równowagi;

  • wady wzroku i słuchu, których nie można poddać korekcji;

  • choroby układu krążenia;

  • choroby ograniczające sprawność ruchową.

Możliwości na rynku pracy

Po zakończeniu kształcenia można zacząć pracę jako pomocnik, by z czasem po zdobyciu większego doświadczenia dostać samodzielne stanowisko. Wraz z dalszym powiększaniem doświadczenia oraz kompetencji, również w zakresie organizacji i kierownictwa, można awansować na brygadzistę i zająć się nadzorem zespołu. Istnieje też możliwość założenia własnej działalności gospodarczej.

Możliwe jest również zdobywanie kompetencji na drodze dokształcania się, poprzez uczestnictwo w szkoleniach lub kontynuowanie nauki – zdanie matury i podjęcie studiów na uczelni z kierunkiem budowlanym.

Zatrudnienie mogą zaoferować:

  • firmy ogólnobudowlane;

  • przedsiębiorstwa produkcyjne;

  • przedsiębiorstwa mostowe i drogowe;

  • zakłady usługowe;

  • zakłady prefabrykacji.

Po przeczytaniu artykułu możesz stwierdzić, czy kondycja fizyczna, zdrowie i osobowość kwalifikują Cię do pracy na stanowisku zbrojarza. Jest to trudne i odpowiedzialne zajęcie, wymagające ostrożności. Jeśli planujesz w przyszłości pracę w tym zawodzie, wiesz już, jak to osiągnąć – życzymy powodzenia!

Odkryj więcej artykułów

  • Co robi fryzjer? Przewodnik po usługach fryzjerskich
  • 20 pomysłów na pracę dodatkową
  • 5 najpopularniejszych stanowisk pracy w hotelu
  • Jak zostać barmanem i gdzie znaleźć pracę?
  • Kim jest krupier?
  • Jak zostać pielęgniarką?
  • Jak zostać piercerem – poradnik
  • Kowal – zawód z potencjałem
  • Poznaj zawody przyszłości i pokieruj swoją karierą
  • Telepraca a praca zdalna: czym się różnią?
  • Najbardziej popularne zawody w branży IT
  • Czym zajmuje się kaletnik?